Hieronder enige vragen die mij, Mikki Kitz, tijdens mijn adviesgesprekken aan de telefoon zeer vaak gesteld worden. En mijn antwoorden daarop.

Waarom zou ik überhaupt een HAI-workshop doen? Heb ik dat nodig?

Nee, niemand heeft zelfontplooiingworkshops nodig. Je kunt zeer gelukkig en tevreden leven zonder ooit zoiets gedaan te hebben. En je zou ook geen ‘Je moet een keer…’ raadgevingen moeten opvolgen, behalve die van jezelf als je voelt dat je grote behoefte hebt aan ontwikkeling, meer zelfkennis en verandering. Of gewoon als je behoefte hebt aan meer vreugde en liefde in je eigen leven.
De motivatie om je aan te melden is dus niet per se het gebrek aan iets, maar vaak ook de behoefte en vreugde om jezelf te kunnen ontwikkelen, de gedachte iets goeds voor jezelf te doen en de wens mensen te treffen die dat ook willen.

Wat is dan het verschil tussen zelfontplooiing en therapie?

Een therapie doe je wanneer je vastgelopen bent en niet meer in staat bent je problemen alleen op te lossen. Dat is helemaal niets ergs of vreemds; in therapie gaan is dan juist een slimme zet. Er zijn problemen of trauma’s die we in ons eentje niet kunnen oplossen. Dan is het zinvol om de hulp van professionals in te schakelen. Die zijn experts en kunnen helpen bij bijvoorbeeld verslaving, misbruik, depressie, burn-out, relatieproblemen, seksuele problemen en nog veel meer. In afzonderlijke sessies wordt volgens verschillende methodes intensief gewerkt aan een oplossing. Meestal is er een diagnose, een helder doel en een begeleide weg daarheen.

Zelfwerkzaamheidsworkshops zoals bij HAI zijn een tussenweg tussen helemaal alleen worstelen met persoonlijke thema’s en naar een therapeut gaan. Veel van onze persoonlijke problemen of thema’s zijn heel ‘normaal’ en gelden voor de meesten van ons, ook al zijn we ons daar niet altijd van bewust. Wanneer ik mezelf en mijn gedragspatronen beter leer kennen, nieuwe strategieën en oplossingen voor problemen kan uitproberen en onderzoeken of ze dienstbaar zijn, kan ik zelf al veel van mijn persoonlijke thema’s herkennen en aanpakken zonder daarvoor in therapie te hoeven gaan. Als ik met anderen kan uitwisselen en wederzijdse ondersteuning, begrip en inspiratie kan ervaren, dan leer ik niet alleen beter om te gaan met mezelf en mijn problemen maar ook dat de eenzame strijd niet efficiënt is noch blij maakt.

Communicatie is het belangrijkste gereedschap voor vrijwel alle moeilijke situaties in het leven en dit leer en oefen je beter in een groep dan in een beschermde therapeutische sessie waarin je één-op-één werkt. HAI-workshops zijn dus vaak een zinvolle aanvulling op elke vorm van erkende therapie. En een goed idee als je klaar bent met je therapie. Het staat dichter bij het echte leven en is een nauwkeurige spiegel voor ons werkelijke gedrag. Het biedt ons een beschermd kader waarin we zelfstandig nieuwe gedragswijzen kunnen uitproberen of verdiepen. De methodes die in HAI-workshops gebruikt worden zijn niet in strijd met welke van de gangbare, erkende therapievormen dan ook. Er is niemand die een diagnose stelt of een vastomlijnd doel voor ogen heeft. Iedereen gaat zijn eigen zelfgekozen weg. Dit doen we niet alleen maar samen, en toch ieder op zijn eigen manier.

Is een HAI-workshop iets voor mij?

Dat is iets dat je alleen zelf kunt beslissen. Velen horen over de workshops en voelen meteen ‘DAT is iets voor mij, dáár ben ik al lang naar op zoek’. Anderen, waaronder ook ik, doen er eerst een hele tijd over, wikken en wegen een tijdje en als er dan weer een moment komt waarop ze vastgelopen zijn komt er de impuls eens zo’n workshop uit te proberen.

Als je echter precies weet wat je zoekt dan kun je ook contact zoeken met ons van Hand On Heart en vragen of dat wat je zoekt ook zo in de workshops plaatsvindt. Maar uiteindelijk zal misschien iedereen gewoon zijn gevoel volgen. Dat gevoel is vaak slimmer dan ons verstand, alhoewel je ook dat niet moet onderschatten. Alleen als je hoofd zegt ‘JE MOET!’ en je gevoel zegt heel duidelijk ‘NEE!’ dan is het waarschijnlijk beter om nog even te wachten. Hier begint de workshop voor jou al: hoe neem jij beslissingen… en helpt je dat?

Kan ik beschadigd raken door mee te doen aan een HAI-workshop?

Zolang je in staat bent de verantwoordelijkheid voor je eigen beslissingen te nemen, zou ik zeggen: NEE. Alle oefeningen zijn aanbiedingen en je bent niet verplicht om eraan mee te doen. Het feit dat je altijd een keuze hebt, bij alles wat je doet, en heel duidelijk JA en NEE zeggen oefent, en je door een groot team individueel kunt laten ondersteunen om te leren hoe je zelf in iedere situatie in vrede met jezelf kan blijven; al deze factoren dragen ertoe bij dat de workshop een zeer veilig experimenteerveld is.

Het gaat erom beter in contact met jezelf te komen en daardoor je eigen grenzen te voelen en die ook te respecteren. Jezelf uit te dagen als je denkt dat dat goed voor je is en anders eerst maar eens leren te accepteren dat je goed genoeg bent, precies zoals je in op dit moment bent. En dat het oké is dat je voelt wat je voelt. Het gaat er bij HAI niet om mensen te pushen, iedere stap die we maken of niet maken is een bewuste keuze door onszelf en voor onszelf.
Het kan natuurlijk gebeuren dat er bij sommige oefeningen die we doen een diepliggende, meestal oude pijn aangeroerd word. Door onze ervaring hebben we geleerd dat dat niet schadelijk is, zelfs als het in dat moment niet goed aanvoelt, maar dat tranen laten vloeien eerder heilzaam is.

Ook kan het zijn dat sommige deelnemers zich ervan bewust worden dat hun problemen toch groter of hardnekkiger zijn dan ze van tevoren dachten. Of dat oude trauma’s duidelijk zichtbaar worden die het beste in therapie behandeld kunnen worden. Als dat het geval is dan zijn we ook na de workshop nog beschikbaar. Totdat een passende therapeut gevonden is.

Mensen met psychische aandoeningen, onder behandeling bij een arts of met sterke medicijnen, die niet voldoende zelf verantwoordelijk kunnen zijn voor hun beslissingen, horen in principe niet thuis in een zelfwerkzaamheidsworkshop maar moeten therapeutisch door een arts behandeld worden.

Hoe kan ik uitvinden of het hier misschien om een sekte gaat of niet?

Zeker niet doordat ik hier schrijf dat HAI géén sekte is, want dat zal iedere sekte uiteraard ontkennen :-). In het begin was ik zeer verbaasd dat daarnaar gevraagd werd. Maar het is een zeer belangrijke en ook terechte vraag als je daarover onzeker bent. Sekten herkennen is meestal niet zo makkelijk, dat is ook precies het verraderlijke. Maar hierbij kan ons verstand ons zeer behulpzaam zijn. Vandaag de dag is zulke informatie gelukkig makkelijk via internet te verkrijgen. Er zijn officiële adviesbureaus die je kunt raadplegen en er zijn duidelijke checklisten waarmee je dit kunt controleren. Bijna ieder adviescentrum heeft zo’n checklist online gezet.

Als je eenmaal een HAI-workshop hebt meegemaakt, dan zul je er na afloop zeker van zijn niet in een sekte beland te zijn. Alleen al het gegeven dat HAI ervan uitgaat niet te weten wat goed is voor de individuele deelnemers, maar ze wel daarin ondersteunt om dat voor zichzelf heel precies uit te vinden en daarbij dus te allen tijde bij zichzelf te blijven, spreekt boekdelen. Ja en nee zeggen te oefenen, je ieder moment bewust te blijven van je keuzemogelijkheden en een gezond gevoel voor je eigen grenzen te ontwikkelen, dat zijn allen gereedschappen voor zelfbeschikking. Dit kun je natuurlijk van tevoren niet weten. Je kan echter oplettend zijn en hopelijk op je eigen inschattingsvermogen vertrouwen. En zo niet, dan vraag je het na bij officiële instanties.

Toen ik aan enkele HAI deelnemers vroeg hoe hun kennissen er bij kwamen dat HAI een sekte zou kunnen zijn, hoorde ik dat die het verdacht vonden dat je niet over de inhoud van de verschillende oefeningen mocht praten. Dat is heel begrijpelijk. Dat je over de inhoud van de oefeningen niet mag praten hangt niet samen met WAT er in deze oefeningen gebeurt maar meer met HOE. Dit kan dan, als je het ongelukkig formuleert, enigszins sekte-achtig overkomen. Maar wie het werkelijk heel precies van tevoren weten wil, die kan eenvoudigweg het bureau van Hand On Heart bellen. Daar wordt je dan precies verteld wat er in de oefeningen gebeurt, zonder het verrassingseffect weg te nemen en daarmee de werking van de oefeningen te verstoren.
De oefeningen op zich zijn zeer eenvoudig en sowieso niet geheimzinnig. Het gaat meer om de context waarin ze staan. Een beetje als Sinterklaas en dan van tevoren de cadeaus al weten; dat geeft geen plezier.

In dit verband wil ik de gelegenheid aangrijpen om symbolisch achter al die mensen te gaan staan wiens levens door sekten zuur zijn gemaakt en die gedupeerden en deelnemers adviseren en bijstaan. En daarbij in het bijzonder een van mijn persoonlijke heldinnen voor het voetlicht brengen die vanuit Hamburg deze strijd heeft aangevoerd: Ms. Ursula Caberta, die meer dan twintig jaar in Hamburg en zelfs wereldwijd met zeer veel moed en succes de strijd aanbond tegen Scientology. Zij moest in januari 2013 slechts vanwege een gebrek aan ondersteuning van de kant van haar eigen overheid ontslag uit dienst nemen. Scientology zou zich daarover zeer hebben verkneukeld en een hartelijk dankwoord aan het Hamburger gemeentebestuur hebben uitgesproken.